60 acast.com Le Monde diplomatique en Esperanto https://shows.acast.com/diploesperanto eo Le Monde diplomatique novaĵoj,esperanto,informoj,analizoj,politiko,internaciaj aferoj Le Monde diplomatique Kritika monatgazeto de informoj kaj analizoj. https://eo.mondediplo.com.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> https://eo.mondediplo.com.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> false Le Monde diplomatique info+65d51e18498c29001629f76a@mg-eu.acast.com 65d51e18498c29001629f76a diploesperanto episodic https://assets.pippa.io/shows/65d51e18498c29001629f76a/1708557804240-b5140bc6380aa3a1f37046ff1202e541.jpeg https://shows.acast.com/diploesperanto Le Monde diplomatique en Esperanto La oka fronto La oka fronto Mon, 01 Dec 2025 15:39:22 GMT 5:17 692db6aa8b4530ad2f2cc5b8 false https://eo.mondediplo.com/2025/12/article3348.html 692db6aa8b4530ad2f2cc5b8 65d51e18498c29001629f76a la-oka-fronto Ĉefartikolo de Decembro 2025 full Israelo perdis la simpation de la usona publika opinio. Konscia pri tiu danĝero, la ĉefministro Benjamin Netanjahu anoncis la malfermon de “oka fronto”, “batalo por la vero”, por reakiri la korojn kaj la mensojn. Telavivo neniam neglektis tiun terenon, tamen ĝiaj klopodoj celis precipe tradiciajn amaskomunikilojn. Sed, kiel klarigis S-ro Netanjahu dum renkontiĝo kun usonaj influistoj en Novjorko la 26-an de septembro, “ŝanĝiĝas la armiloj laŭ la tempo. Nuntempe la plej gravaj estas la sociaj retoj”.


Legu la tekston de la artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/12/article3348.html


Artverko: Karl Weiner — “Die Wahrheit ist plastisch gebildet” (La vero formiĝas plastike), tuĉo sur papero, ĉ. 1921.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Israelo perdis la simpation de la usona publika opinio. Konscia pri tiu danĝero, la ĉefministro Benjamin Netanjahu anoncis la malfermon de “oka fronto”, “batalo por la vero”, por reakiri la korojn kaj la mensojn. Telavivo neniam neglektis tiun terenon, tamen ĝiaj klopodoj celis precipe tradiciajn amaskomunikilojn. Sed, kiel klarigis S-ro Netanjahu dum renkontiĝo kun usonaj influistoj en Novjorko la 26-an de septembro, “ŝanĝiĝas la armiloj laŭ la tempo. Nuntempe la plej gravaj estas la sociaj retoj”.


Legu la tekston de la artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/12/article3348.html


Artverko: Karl Weiner — “Die Wahrheit ist plastisch gebildet” (La vero formiĝas plastike), tuĉo sur papero, ĉ. 1921.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Merituloj de Nobel-premio pri paco Merituloj de Nobel-premio pri paco Fri, 31 Oct 2025 06:52:09 GMT 6:32 69039a23e030ed3cd5b43f02 false https://eo.mondediplo.com/2025/11/article3340.html 69039a23e030ed3cd5b43f02 65d51e18498c29001629f76a merituloj-de-nobel-premio-pri-paco Ĉefartikolo de Novembro 2025 full Post S-roj Theodore Roosevelt, kiu konsideris Latin-Amerikon kiel “malantaŭan korton”, kie Usono povis laŭvole interveni, George Marshall, kiu aprobis la bombadojn de Hiroŝima kaj Nagasaki kaj organizis unu el la unuaj entrudiĝoj de la malvarma milito, Henry Kissinger, fervorulo de malstabiligo, kaj Barack Obama, kiu bombardis Afganujon, Irakon, Libion kaj Sirion, S-ro Donald Trump povis prave havi esperojn pri la atribuo en 2025 de la Nobel-premio pri paco …


Legu la tekston de la artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/11/article3340.html


Artverko: S.A. Winn — “The Prize Piggies” (La premiitaj porketoj), kromolitografo, 1891.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Post S-roj Theodore Roosevelt, kiu konsideris Latin-Amerikon kiel “malantaŭan korton”, kie Usono povis laŭvole interveni, George Marshall, kiu aprobis la bombadojn de Hiroŝima kaj Nagasaki kaj organizis unu el la unuaj entrudiĝoj de la malvarma milito, Henry Kissinger, fervorulo de malstabiligo, kaj Barack Obama, kiu bombardis Afganujon, Irakon, Libion kaj Sirion, S-ro Donald Trump povis prave havi esperojn pri la atribuo en 2025 de la Nobel-premio pri paco …


Legu la tekston de la artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/11/article3340.html


Artverko: S.A. Winn — “The Prize Piggies” (La premiitaj porketoj), kromolitografo, 1891.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Kulpantoj kaj iliaj helpantoj Kulpantoj kaj iliaj helpantoj Wed, 08 Oct 2025 04:49:14 GMT 28:03 68e5ed563f1dfe794ebbfd2e false https://eo.mondediplo.com/2025/10/article3332.html 68e5ed563f1dfe794ebbfd2e 65d51e18498c29001629f76a kulpantoj-kaj-iliaj-helpantoj Ĉefartikolo de Oktobro 2025 full La eŭropaj regantoj estas krimhelpantoj de Israelo ne nur per pasiveco kaj neagado. Ili donis konstantan konkretan subtenon al Telavivo, kaj preskaŭ sendifektan politikan subtenon. La defendantoj de la palestinanoj, kiuj denuncas genocidon kaj postulas respekton de la internacia juro, ricevas ja malsimilan traktadon. “Le Monde diplomatique”, Oktobro 2025.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/10/article3332.html


Artverko: Lieve Verschuier — “De grote brand van Londen in 1666” (La granda incendio de Londono en 1666), 17-a jarcento.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> La eŭropaj regantoj estas krimhelpantoj de Israelo ne nur per pasiveco kaj neagado. Ili donis konstantan konkretan subtenon al Telavivo, kaj preskaŭ sendifektan politikan subtenon. La defendantoj de la palestinanoj, kiuj denuncas genocidon kaj postulas respekton de la internacia juro, ricevas ja malsimilan traktadon. “Le Monde diplomatique”, Oktobro 2025.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/10/article3332.html


Artverko: Lieve Verschuier — “De grote brand van Londen in 1666” (La granda incendio de Londono en 1666), 17-a jarcento.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Arabaj krimhelpantoj Arabaj krimhelpantoj Mon, 01 Sep 2025 05:00:00 GMT 5:51 68b2da58e9dcbdcab98d85d7 false https://eo.mondediplo.com/2025/09/article3322.html 68b2da58e9dcbdcab98d85d7 65d51e18498c29001629f76a arabaj-krimhelpantoj Ĉefartikolo de Septembro 2025 full La arabaj landoj ne helpos Gazaon. Neniu el ili ekproponis ian ajn gravan diplomatian iniciaton por malhelpi reokupadon de la enklavo kaj ĉesigi la israelan fajran diluvon, kiun ĝi suferas de preskaŭ du jaroj. “Le Monde diplomatique”, Septembro 2025.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/09/article3322.html


Artverko: Francisco de Goya — “Los Desastres de la Guerra” (La katastrofoj de la milito), gravuraĵo n-ro 18, “Enterrar y callar” (Enterigi kaj silentigi), 1863.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> La arabaj landoj ne helpos Gazaon. Neniu el ili ekproponis ian ajn gravan diplomatian iniciaton por malhelpi reokupadon de la enklavo kaj ĉesigi la israelan fajran diluvon, kiun ĝi suferas de preskaŭ du jaroj. “Le Monde diplomatique”, Septembro 2025.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/09/article3322.html


Artverko: Francisco de Goya — “Los Desastres de la Guerra” (La katastrofoj de la milito), gravuraĵo n-ro 18, “Enterrar y callar” (Enterigi kaj silentigi), 1863.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Metu la ĝustan demandon Metu la ĝustan demandon Mon, 25 Aug 2025 13:13:12 GMT 6:02 68ac6168de10ce2ec143d398 false https://eo.mondediplo.com/2025/08/article3318.html 68ac6168de10ce2ec143d398 65d51e18498c29001629f76a metu-la-gxustan-demandon Ĉefartikolo de Aŭgusto 2025 full Konstatebla ie ajn en Eŭropo, la korelativeco inter kreskado de migraj fluoj kaj kreskado de ksenofobaj partioj ŝajnas preskaŭ aŭtomata. “La franca popolo ne plu volas enmigradon” deduktas S-ino Marine Le Pen, antaŭ ol alvoki referendumon. Sed per kia demando? “Le Monde diplomatique”, Aŭgusto 2025.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/08/article3318.html


Artverko: Franz von Stuck — “Ödipus Löst das Rätsel der Sphinx” (Edipo solvas la enigmon de la Sfinkso), 1891.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Konstatebla ie ajn en Eŭropo, la korelativeco inter kreskado de migraj fluoj kaj kreskado de ksenofobaj partioj ŝajnas preskaŭ aŭtomata. “La franca popolo ne plu volas enmigradon” deduktas S-ino Marine Le Pen, antaŭ ol alvoki referendumon. Sed per kia demando? “Le Monde diplomatique”, Aŭgusto 2025.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/08/article3318.html


Artverko: Franz von Stuck — “Ödipus Löst das Rätsel der Sphinx” (Edipo solvas la enigmon de la Sfinkso), 1891.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> La arkitektoj de kaoso La arkitektoj de kaoso Mon, 07 Jul 2025 16:08:03 GMT 5:40 686bf0e391efcd98150a02cc false https://eo.mondediplo.com/2025/07/article3314.html 686bf0e391efcd98150a02cc 65d51e18498c29001629f76a la-arkitektoj-de-kaoso Ĉefartikolo de Julio 2025 full Kaj jen Irano. Post Gazao, Cisjordanio, Libano, Sirio, Jemeno. Baldaŭ estos pli facile listigi la landojn kaj regnojn de Proksim-Oriento, kiujn Israelo ne bombadis en 2025. Por ĝustigi sian novan atakon, Telavivo, same kiel kutime, asertis sian "laŭrajtan memdefendon". Tamen la faktoj ne estigas dubon. "Le Monde diplomatique", Julio 2025.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/07/article3314.html


Foto de Jeremy Thompson: la ĉevalkapo, kiun trovas en sia lito Jack Wolff en la filmo "The Godfather" de Francis Ford Coppola (CC BY 2.0)

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Kaj jen Irano. Post Gazao, Cisjordanio, Libano, Sirio, Jemeno. Baldaŭ estos pli facile listigi la landojn kaj regnojn de Proksim-Oriento, kiujn Israelo ne bombadis en 2025. Por ĝustigi sian novan atakon, Telavivo, same kiel kutime, asertis sian "laŭrajtan memdefendon". Tamen la faktoj ne estigas dubon. "Le Monde diplomatique", Julio 2025.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/07/article3314.html


Foto de Jeremy Thompson: la ĉevalkapo, kiun trovas en sia lito Jack Wolff en la filmo "The Godfather" de Francis Ford Coppola (CC BY 2.0)

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> La mirinda mondo de influistoj La mirinda mondo de influistoj Sun, 01 Jun 2025 13:16:02 GMT 36:16 683c350fe7563becbf6aec00 false https://eo.mondediplo.com/2025/06/article3307.html 683c350fe7563becbf6aec00 65d51e18498c29001629f76a la-mirinda-mondo-de-influistoj Ĉefartikolo de Junio 2025 full Ĉiujn tagojn, la francoj mezume pasigas inter unu kaj du horojn vizitante interretajn sociajn retojn. Por kapti ilian atenton, influistoj havas manierojn bone elprovitajn kaj tre efikajn. Vetkurante por la plej granda spektantaro, ĉiuj volas imiti ilin. Jen esploro de tia universo submetita al algoritmoj. «Le Monde diplomatique», Junio 2025.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/06/article3307.html


Foto de Martin Fisch: influisto pozas antaŭ kamerao en Srilanko, Januaro 2025 (CC BY 2.0).

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Ĉiujn tagojn, la francoj mezume pasigas inter unu kaj du horojn vizitante interretajn sociajn retojn. Por kapti ilian atenton, influistoj havas manierojn bone elprovitajn kaj tre efikajn. Vetkurante por la plej granda spektantaro, ĉiuj volas imiti ilin. Jen esploro de tia universo submetita al algoritmoj. «Le Monde diplomatique», Junio 2025.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/06/article3307.html


Foto de Martin Fisch: influisto pozas antaŭ kamerao en Srilanko, Januaro 2025 (CC BY 2.0).

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Alia protektismo eblas Alia protektismo eblas Sat, 03 May 2025 10:00:00 GMT 22:21 68152f1a6ac0e5213b5215b8 false https://eo.mondediplo.com/2025/05/article3297.html 68152f1a6ac0e5213b5215b8 65d51e18498c29001629f76a alia-protektismo-eblas Ĉefartikolo de Majo 2025 full Por S-ro Donald Trump «tariff» (doganpago) estas «la plej bela vorto en la vortaro». Ĉu ankaŭ por la maldekstro? Nun embarasiĝinta de la naciisma direkto, kiun donas al ĝi la usona prezidanto, ĝi estis antaŭ nelonge fiera defendi sian propran version de protektismo. «Le Monde diplomatique», Majo 2025.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/05/article3297.html


Foto de J Narrin: manifestacio en Seattle, Usono, kontraŭ la ministra konferenco de Monda Organizaĵo pri Komerco, Novembro 1999 (CC BY 3.0).

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Por S-ro Donald Trump «tariff» (doganpago) estas «la plej bela vorto en la vortaro». Ĉu ankaŭ por la maldekstro? Nun embarasiĝinta de la naciisma direkto, kiun donas al ĝi la usona prezidanto, ĝi estis antaŭ nelonge fiera defendi sian propran version de protektismo. «Le Monde diplomatique», Majo 2025.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/05/article3297.html


Foto de J Narrin: manifestacio en Seattle, Usono, kontraŭ la ministra konferenco de Monda Organizaĵo pri Komerco, Novembro 1999 (CC BY 3.0).

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> La internacio de cenzuristoj La internacio de cenzuristoj Fri, 04 Apr 2025 09:06:01 GMT 6:15 67efa0fb74019617292671db false https://eo.mondediplo.com/2025/04/article3287.html 67efa0fb74019617292671db 65d51e18498c29001629f76a la-internacio-de-cenzuristoj Ĉefartikolo de Aprilo 2025 full Stranga alianco ekformiĝas. Ja ne tiu de «malbono» en kiu ariĝas la «malamikoj» de Okcidento. Nek tiu de s-ro Donald Trump ĝis s-ro Vladimir Putin. Sed pli vasta alianco, tiel laŭmoda kiel miskonata: la internacio de cenzuristoj, en kiu flankalflanke troviĝas aŭtokratoj, demokratoj kaj burokratoj. «Le Monde diplomatique», Aprilo 2025.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/04/article3287.html


Artverko: Walter Praefke — «Scissors» (Tondilo), 1939.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Stranga alianco ekformiĝas. Ja ne tiu de «malbono» en kiu ariĝas la «malamikoj» de Okcidento. Nek tiu de s-ro Donald Trump ĝis s-ro Vladimir Putin. Sed pli vasta alianco, tiel laŭmoda kiel miskonata: la internacio de cenzuristoj, en kiu flankalflanke troviĝas aŭtokratoj, demokratoj kaj burokratoj. «Le Monde diplomatique», Aprilo 2025.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/04/article3287.html


Artverko: Walter Praefke — «Scissors» (Tondilo), 1939.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Kiu voĉdonas por la franca ekstremdekstro? Kiu voĉdonas por la franca ekstremdekstro? Sat, 01 Mar 2025 09:14:07 GMT 28:57 67c1b7053782d7c9e5faca90 false https://eo.mondediplo.com/2025/03/article3276.html 67c1b7053782d7c9e5faca90 65d51e18498c29001629f76a kiu-vocxdonas-por-la-franca-ekstremdekstro Artikolo de Marto 2025, de Benoît Bréville full Jen partio, kiu gajnas ok milionojn da voĉoj en dudek jaroj. Kiu estas ĝia recepto? Kiaj estas ĝiaj ingrediencoj, ideologiaj aŭ sociologiaj? Pri tio, pluraj freŝdataj publikigaĵoj donas valorajn respondojn. «Le Monde diplomatique», Februaro 2025.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/03/article3276.html


Foto far Blandine Le Cain, CC BY 2.0.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Jen partio, kiu gajnas ok milionojn da voĉoj en dudek jaroj. Kiu estas ĝia recepto? Kiaj estas ĝiaj ingrediencoj, ideologiaj aŭ sociologiaj? Pri tio, pluraj freŝdataj publikigaĵoj donas valorajn respondojn. «Le Monde diplomatique», Februaro 2025.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/03/article3276.html


Foto far Blandine Le Cain, CC BY 2.0.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Kaj la «teknoj» pente submetiĝis Kaj la «teknoj» pente submetiĝis Sat, 01 Feb 2025 13:05:01 GMT 6:03 679e1bff2a5cfef56285d39b false https://eo.mondediplo.com/2025/02/article3270.html 679e1bff2a5cfef56285d39b 65d51e18498c29001629f76a kaj-la-teknoj-pente-submetigxis Ĉefartikolo de Februaro 2025 full Kun iliaj borsaj kapitaloj, kiujn envias eĉ malnetaj enlandaj produktoj, ilia kontrolo pri dissendado de informoj, kaj ilia ĉieesto en socialaj interrilatoj, la usonaj gigantoj de ciferecaj teknologioj ŝajnis fine pli potencaj ol ŝtatoj. Fabriki monon (virtualan) aŭ konkeri la kosmon, ilia apetito por regpovo ŝajnis senlima. La sensacia submetiĝo de la «teknaj» mastroj al s-ro Donald Trump tamen rivelas nudajn reĝojn, dependantajn de politika regpotenco. «Le Monde diplomatique», Februaro 2025.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/01/article3263.html


Artverko: Honoré Daumier — «Très humbles, très soumis, très obéissans… et surtout très voraces sujets» (Tre humilaj, tre cedemaj, tre obeemaj… kaj precipe tre manĝavidaj subuloj), 1832.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Kun iliaj borsaj kapitaloj, kiujn envias eĉ malnetaj enlandaj produktoj, ilia kontrolo pri dissendado de informoj, kaj ilia ĉieesto en socialaj interrilatoj, la usonaj gigantoj de ciferecaj teknologioj ŝajnis fine pli potencaj ol ŝtatoj. Fabriki monon (virtualan) aŭ konkeri la kosmon, ilia apetito por regpovo ŝajnis senlima. La sensacia submetiĝo de la «teknaj» mastroj al s-ro Donald Trump tamen rivelas nudajn reĝojn, dependantajn de politika regpotenco. «Le Monde diplomatique», Februaro 2025.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/01/article3263.html


Artverko: Honoré Daumier — «Très humbles, très soumis, très obéissans… et surtout très voraces sujets» (Tre humilaj, tre cedemaj, tre obeemaj… kaj precipe tre manĝavidaj subuloj), 1832.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Balota forĵonglado Balota forĵonglado Thu, 02 Jan 2025 15:00:49 GMT 5:52 67769b2ca1ad7348eb3a0862 false https://eo.mondediplo.com/2025/01/article3263.html 67769b2ca1ad7348eb3a0862 65d51e18498c29001629f76a balota-forjxonglado Cefartikolo de Januaro 2025 full Pri la balotadoj, kiuj punktis la jaron 2024, ne estis antaŭskribite, ke la prezidanta balotado de Rumanujo havos apartan gravecon. De post 1989 kaj la disfalo de komunismo Social-Demokrata Partio (PSD) kaj Nacia Liberala Partio (PNL), ambaŭ same tiom atlantikismaj kaj poreŭropaj, sin sekvas en regado, kiam ili ne kune regas, kiel okazas nun. Surprizo de internacia amplekso ŝajnis do tute ne probabla. «Le Monde diplomatique», Januaro 2025.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/01/article3263.html


Artverko: Arthur Segal — «Der Sündenfall» (La falo de la homo), 1920.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Pri la balotadoj, kiuj punktis la jaron 2024, ne estis antaŭskribite, ke la prezidanta balotado de Rumanujo havos apartan gravecon. De post 1989 kaj la disfalo de komunismo Social-Demokrata Partio (PSD) kaj Nacia Liberala Partio (PNL), ambaŭ same tiom atlantikismaj kaj poreŭropaj, sin sekvas en regado, kiam ili ne kune regas, kiel okazas nun. Surprizo de internacia amplekso ŝajnis do tute ne probabla. «Le Monde diplomatique», Januaro 2025.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/01/article3263.html


Artverko: Arthur Segal — «Der Sündenfall» (La falo de la homo), 1920.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Ĉio, kio nin disigas Ĉio, kio nin disigas Sun, 22 Dec 2024 22:00:10 GMT 11:33 67686ae891b5ed89488612dc false https://eo.mondediplo.com/2024/12/article3259.html 67686ae891b5ed89488612dc 65d51e18498c29001629f76a cxio-kio-nin-disigas full Esti senigita de laboro estas malbeno. Tro ofte labori estas sufero, kiam ĝi donas la senton, ke oni dronas en oceano da sensencaj, lacigaj kaj tro multaj taskoj. Ekde la 1980-aj jaroj, la francaj regantoj kontribuis por igi salajrecon sperto de maljusteco, kaj nuntempe firmigas tiun ĉi alternativon: estas tio aŭ nenio. «Le Monde diplomatique», Decembro 2024.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2024/12/article3259.html


Artverko: Konstruistoj en la ĉirkaŭurbo Issy-les-Moulineaux de Parizo, Francujo. (Jeanne Menjoulet/CC BY 2.0)

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Esti senigita de laboro estas malbeno. Tro ofte labori estas sufero, kiam ĝi donas la senton, ke oni dronas en oceano da sensencaj, lacigaj kaj tro multaj taskoj. Ekde la 1980-aj jaroj, la francaj regantoj kontribuis por igi salajrecon sperto de maljusteco, kaj nuntempe firmigas tiun ĉi alternativon: estas tio aŭ nenio. «Le Monde diplomatique», Decembro 2024.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2024/12/article3259.html


Artverko: Konstruistoj en la ĉirkaŭurbo Issy-les-Moulineaux de Parizo, Francujo. (Jeanne Menjoulet/CC BY 2.0)

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> La eŭropa skraptapiŝo La eŭropa skraptapiŝo Sun, 01 Dec 2024 08:00:00 GMT 6:16 674b2549f6ece089eaead7d2 false https://eo.mondediplo.com/2024/12/article3253.html 674b2549f6ece089eaead7d2 65d51e18498c29001629f76a la-euxropa-skraptapisxo Ĉefartikolo de Decembro 2024 full Ĉu eblas samtempe brustoŝveli kaj ventrodanci? Laŭ arta vidpunkto, tio estas malkonsilinda: brusta rigideco malhelpas pelvan flekseblecon, kaj rezultas malgracia movo, kiu iom ridindigas la faranton. Laŭ diplomatia vidpunkto la rezulto ne estas pli konvinka. La eŭropaj regantoj, kiuj akceptis la elekton de s-ro Donald Trump per miksaĵo de fanfaronado kaj omaĝeco, baldaŭ konstatos tion. «Le Monde diplomatique», Decembro 2024.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2024/12/article3253.html


Artverko: Francisco de Goya. — «El rapto de Europa» (La rabo de Eŭropa), 1772.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Ĉu eblas samtempe brustoŝveli kaj ventrodanci? Laŭ arta vidpunkto, tio estas malkonsilinda: brusta rigideco malhelpas pelvan flekseblecon, kaj rezultas malgracia movo, kiu iom ridindigas la faranton. Laŭ diplomatia vidpunkto la rezulto ne estas pli konvinka. La eŭropaj regantoj, kiuj akceptis la elekton de s-ro Donald Trump per miksaĵo de fanfaronado kaj omaĝeco, baldaŭ konstatos tion. «Le Monde diplomatique», Decembro 2024.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2024/12/article3253.html


Artverko: Francisco de Goya. — «El rapto de Europa» (La rabo de Eŭropa), 1772.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> «Danĝera ideo» «Danĝera ideo» Fri, 08 Nov 2024 06:39:15 GMT 6:04 672d22b1743b21a6140356e9 false https://eo.mondediplo.com/2024/11/article3245.html 672d22b1743b21a6140356e9 65d51e18498c29001629f76a dangxera-ideo Ĉefartikolo de Novembro 2024 full Malabundo: tiu metodo estas tiel misfamiĝinta, ke oni ne plu aŭdacas diri ĝian nomon. La franca registaro do aludos «buĝeton por reĝustigo», «por respondecemo», «por vero». Tiel ĝi revenas. Ne kiel ŝokterapio, sed iom post iom, diskrete, preskaŭ honte. «Le Monde diplomatique», Novembro 2024.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2024/11/article3245.html


Artverko: Edmond Allouard. — «Ruines de la Cour des comptes: la salle des fêtes» (Ruinoj de la Revizora Kortumo: la aranĝejo), ĉ. 1875.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Malabundo: tiu metodo estas tiel misfamiĝinta, ke oni ne plu aŭdacas diri ĝian nomon. La franca registaro do aludos «buĝeton por reĝustigo», «por respondecemo», «por vero». Tiel ĝi revenas. Ne kiel ŝokterapio, sed iom post iom, diskrete, preskaŭ honte. «Le Monde diplomatique», Novembro 2024.


Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2024/11/article3245.html


Artverko: Edmond Allouard. — «Ruines de la Cour des comptes: la salle des fêtes» (Ruinoj de la Revizora Kortumo: la aranĝejo), ĉ. 1875.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Oktobro, tempo de reviziismo Oktobro, tempo de reviziismo Sun, 06 Oct 2024 21:49:19 GMT 26:05 670305e36f369dd035864c47 false https://eo.mondediplo.com/2024/10/article3236.html 670305e36f369dd035864c47 65d51e18498c29001629f76a oktobro-tempo-de-reviziismo Ĉefartikolo de Oktobro 2024 full Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/2024/10/article3236.html


Tiel la historio estas abunde manipulata. Ĝi pravigas militojn, senkvalifikas kontraŭulojn, kunveldas kolektivajn identecojn. Ĉiu povas tion kaŝi, reskribi, distordi, en ĝi elhaki analogion, referencon ekde kiam ili komfortigas demonstradon. Por kontraŭagi la dominantan pensadon daŭre necesas duobla laboro. Ĉar eĉ antaŭ ol montri miskonatan vidon al la pasinteco, necesas forigi la kliŝojn kiuj nebuligas nian klarvidon. «Le Monde diplomatique», Oktobro 2024.


Foto: Alisdare Hickson, manifestacio en Londono la 9-an de Oktobro 2023 (CC-BY-SA 2.0).

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/2024/10/article3236.html


Tiel la historio estas abunde manipulata. Ĝi pravigas militojn, senkvalifikas kontraŭulojn, kunveldas kolektivajn identecojn. Ĉiu povas tion kaŝi, reskribi, distordi, en ĝi elhaki analogion, referencon ekde kiam ili komfortigas demonstradon. Por kontraŭagi la dominantan pensadon daŭre necesas duobla laboro. Ĉar eĉ antaŭ ol montri miskonatan vidon al la pasinteco, necesas forigi la kliŝojn kiuj nebuligas nian klarvidon. «Le Monde diplomatique», Oktobro 2024.


Foto: Alisdare Hickson, manifestacio en Londono la 9-an de Oktobro 2023 (CC-BY-SA 2.0).

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Okcident-Saharo laŭ la prezidanto Macron Okcident-Saharo laŭ la prezidanto Macron Sun, 22 Sep 2024 16:37:23 GMT 5:45 66f047c6e9120d670fef1030 false https://eo.mondediplo.com/2024/09/article3226.html 66f047c6e9120d670fef1030 65d51e18498c29001629f76a okcident-saharo-laux-la-prezidanto-macron Ĉefartikolo de Septembro 2024 full Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/2024/09/article3226.html


Per sia decido, la 30-an de Julio, agnoski la suverenecon de Maroko super la Okcidenta Saharo per simpla mesaĝo adresita al la reĝo Mohammed-la 6-a, s-ro Emmanuel Macron ne nur simple ignoris la internacian juron, sed ankaŭ serioze tuŝis la delikatan ekvilibron de la francaj rilatoj kun Alĝerio. «Le Monde diplomatique», Septembro 2024.


Artverko: Paul Klee. — «Versandete Siedelung» (Ŝlima setlejo), 1935.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/2024/09/article3226.html


Per sia decido, la 30-an de Julio, agnoski la suverenecon de Maroko super la Okcidenta Saharo per simpla mesaĝo adresita al la reĝo Mohammed-la 6-a, s-ro Emmanuel Macron ne nur simple ignoris la internacian juron, sed ankaŭ serioze tuŝis la delikatan ekvilibron de la francaj rilatoj kun Alĝerio. «Le Monde diplomatique», Septembro 2024.


Artverko: Paul Klee. — «Versandete Siedelung» (Ŝlima setlejo), 1935.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> La iluzio de pacigo La iluzio de pacigo Fri, 09 Aug 2024 20:34:52 GMT 6:11 66b67d706b134e948d292cd6 false https://eo.mondediplo.com/2024/08/article3218.html 66b67d706b134e948d292cd6 65d51e18498c29001629f76a la-iluzio-de-pacigo Ĉefartikolo de Aŭgusto 2024 full Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/2024/08/article3218.html


La politikaj gvidantoj estas taskitaj trankviligi la debatojn, mildigi la kontraŭecojn, malvarmigi la pasiojn. Ĉar kiel eblus imagi socion en trankvilo, se oni, ekde kiam oni estas ĉe la pinto de la potenco, ne ŝparas insultojn? «Le Monde diplomatique», Aŭgusto 2024.


Artverko: Pieter Brueghel la pliaĝa. — «De strijd tussen Vasten en Vastenavond» (La batalo inter Karesmo kaj Karnavalo), 1559.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/2024/08/article3218.html


La politikaj gvidantoj estas taskitaj trankviligi la debatojn, mildigi la kontraŭecojn, malvarmigi la pasiojn. Ĉar kiel eblus imagi socion en trankvilo, se oni, ekde kiam oni estas ĉe la pinto de la potenco, ne ŝparas insultojn? «Le Monde diplomatique», Aŭgusto 2024.


Artverko: Pieter Brueghel la pliaĝa. — «De strijd tussen Vasten en Vastenavond» (La batalo inter Karesmo kaj Karnavalo), 1559.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> La internacia justico en la kaldrono de Gazao La internacia justico en la kaldrono de Gazao Wed, 03 Jul 2024 22:35:11 GMT 17:29 6685d21fe091a56d49c42075 false https://eo.mondediplo.com/2024/07/article3213.html 6685d21fe091a56d49c42075 65d51e18498c29001629f76a la-internacia-justico-en-la-kaldrono-de-gazao Enketo de Julio 2024 full Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/2024/07/article3213.html


La internaciaj tribunaloj malofte troviĝis tiom en la atento de la publika opinio. La du procesoj komencitaj en Hago pri Gazao – unu kontraŭ la ŝtato Israelo, la alia kontraŭ ties gvidantoj kaj kontraŭ tiuj de Hamaso – montras la romplinion de moviĝanta mondpolitiko. «Le Monde diplomatique», Julio 2024.


Foto: Justflix (CC BY-SA 4.0)

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/2024/07/article3213.html


La internaciaj tribunaloj malofte troviĝis tiom en la atento de la publika opinio. La du procesoj komencitaj en Hago pri Gazao – unu kontraŭ la ŝtato Israelo, la alia kontraŭ ties gvidantoj kaj kontraŭ tiuj de Hamaso – montras la romplinion de moviĝanta mondpolitiko. «Le Monde diplomatique», Julio 2024.


Foto: Justflix (CC BY-SA 4.0)

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> La vojo el Istanbulo La vojo el Istanbulo Sat, 01 Jun 2024 21:15:43 GMT 5:00 665b8f80e9a55800119cb82f false https://eo.mondediplo.com/2024/06/article3207.html 665b8f80e9a55800119cb82f 65d51e18498c29001629f76a la-vojo-el-istanbulo Ĉefartikolo de Junio 2024 full Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/2024/06/article3207.html


Kion do faras la francaj ĵurnalistoj kaj komentistoj, kutime tiom avidaj je «sekretaj dokumentoj» pri Ruslando! La 28-an de Aprilo, germana konservativa gazeto servis al ili sur arĝenta pleto konfidencan projekton el la Oriento, la lastan version de la Pac-interkonsento intertraktita de Kievo kaj Moskvo komence de la milito. Do, teksto grava, kies akcepto povintus eviti du jarojn da alfrontiĝo kaj centmilojn da mortintoj. La francaj komunikiloj faris el tio preskaŭ nenion. «Le Monde diplomatique», Junio 2024.


Artverko: Louis Marcoussis. — «La Colombe Poignardée» (La Ponardita Kolombo), 1927.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/2024/06/article3207.html


Kion do faras la francaj ĵurnalistoj kaj komentistoj, kutime tiom avidaj je «sekretaj dokumentoj» pri Ruslando! La 28-an de Aprilo, germana konservativa gazeto servis al ili sur arĝenta pleto konfidencan projekton el la Oriento, la lastan version de la Pac-interkonsento intertraktita de Kievo kaj Moskvo komence de la milito. Do, teksto grava, kies akcepto povintus eviti du jarojn da alfrontiĝo kaj centmilojn da mortintoj. La francaj komunikiloj faris el tio preskaŭ nenion. «Le Monde diplomatique», Junio 2024.


Artverko: Louis Marcoussis. — «La Colombe Poignardée» (La Ponardita Kolombo), 1927.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Israelo-Irano, la baldaŭa milito Israelo-Irano, la baldaŭa milito Fri, 17 May 2024 12:06:51 GMT 19:02 6647485dbbf30300123f4f88 false https://eo.mondediplo.com/2024/05/article3199.html 6647485dbbf30300123f4f88 65d51e18498c29001629f76a israelo-irano-la-baldauxa-milito Analizo de Majo 2024 full Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/2024/05/article3199.html


Dum bataloj kaj israelaj bombadoj daŭras en Gazao, kie la homaj vivkondiĉoj senĉese pli katastrofiĝas, nova konflikto kun eventualaj ruinigaj konsekvencoj estis ĵus evitita inter Telavivo kaj Teherano. Tamen, nenio ŝajnas havi la kapablon ĉesigi alfrontiĝan logikon inter tiuj du malamikoj. Akram Belkaïd, «Le Monde diplomatique», Majo 2024.


Foto: Israela ĉasaviadilo ekflugas je la 15-a de Aprilo 2024 dum la pafinterŝango inter Israelo kaj Irano. (Publikaĵo.)

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/2024/05/article3199.html


Dum bataloj kaj israelaj bombadoj daŭras en Gazao, kie la homaj vivkondiĉoj senĉese pli katastrofiĝas, nova konflikto kun eventualaj ruinigaj konsekvencoj estis ĵus evitita inter Telavivo kaj Teherano. Tamen, nenio ŝajnas havi la kapablon ĉesigi alfrontiĝan logikon inter tiuj du malamikoj. Akram Belkaïd, «Le Monde diplomatique», Majo 2024.


Foto: Israela ĉasaviadilo ekflugas je la 15-a de Aprilo 2024 dum la pafinterŝango inter Israelo kaj Irano. (Publikaĵo.)

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Senriskaj asekuristoj Senriskaj asekuristoj Tue, 30 Apr 2024 23:00:26 GMT 6:18 6631264af1e60600139208d1 false https://eo.mondediplo.com/2024/05/article3200.html 6631264af1e60600139208d1 65d51e18498c29001629f76a senriskaj-asekuristoj Ĉefartikolo de Majo 2024 full Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/2024/05/article3200.html


Ventegoj, sekecoj, inundoj … Ĉie en la mondo la pliiĝo de la klimataj malcertecoj kaŭzas konsiderindajn perdojn por la asekuristoj. Tiuj, ĉi-okaze, ne faras al si tro da demandoj. Se risko fariĝas tro kosta, ili altigas la kontribuaĵojn ; se tio ne sufiĉas, ili ĉesas ĝin kovri. «Le Monde diplomatique», Majo 2024.


Artverko: Winslow Homer. — «Danger» (Danĝero), 1883-1887.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/2024/05/article3200.html


Ventegoj, sekecoj, inundoj … Ĉie en la mondo la pliiĝo de la klimataj malcertecoj kaŭzas konsiderindajn perdojn por la asekuristoj. Tiuj, ĉi-okaze, ne faras al si tro da demandoj. Se risko fariĝas tro kosta, ili altigas la kontribuaĵojn ; se tio ne sufiĉas, ili ĉesas ĝin kovri. «Le Monde diplomatique», Majo 2024.


Artverko: Winslow Homer. — «Danger» (Danĝero), 1883-1887.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> La historio kiel armilo La historio kiel armilo Sun, 31 Mar 2024 15:00:01 GMT 14:05 66073f61add4e70016f5850b false https://eo.mondediplo.com/0000/00/article3194.html 66073f61add4e70016f5850b 65d51e18498c29001629f76a la-historio-kiel-armilo Ĉefartikolo de Aprilo 2024 full Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/2024/04/article3194.html


Tio estas kvazaŭ la ludo de sep diferencoj, sed inverse. Anstataŭ serĉi malegalecojn en du preskaŭ identaj bildoj, necesas trovi komunaĵojn en malsamaj bildoj, sed kiuj enhavas tiom da detaloj ke oni ĉiam povas trovi iajn similaĵojn. Tempoj de milito taŭgas aparte bone por tio. «Le Monde diplomatique», Aprilo 2024.


Foto: la brita ĉefministro, Neville Chamberlain, dismontras la Munĥenan interkonsenton ĉe la aerodromo de Heston, okcidente de Londono, je la 30-a de Septembro 1938.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/2024/04/article3194.html


Tio estas kvazaŭ la ludo de sep diferencoj, sed inverse. Anstataŭ serĉi malegalecojn en du preskaŭ identaj bildoj, necesas trovi komunaĵojn en malsamaj bildoj, sed kiuj enhavas tiom da detaloj ke oni ĉiam povas trovi iajn similaĵojn. Tempoj de milito taŭgas aparte bone por tio. «Le Monde diplomatique», Aprilo 2024.


Foto: la brita ĉefministro, Neville Chamberlain, dismontras la Munĥenan interkonsenton ĉe la aerodromo de Heston, okcidente de Londono, je la 30-a de Septembro 1938.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Kolektivaj punoj Kolektivaj punoj Thu, 29 Feb 2024 21:02:30 GMT 6:23 65e0f0e6cedd73001799533b false https://eo.mondediplo.com/2024/03/article3183.html 65e0f0e6cedd73001799533b 65d51e18498c29001629f76a kolektivaj-punoj Ĉefartikolo de Marto 2024 full Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/2024/03/article3183.html


Tiaj sankcioj, kutimaj en la antikveco kaj en la mezepoko, estas nuntempe konsiderataj kiel barbarecaj. En Palestino, tamen, la tempo de kolektivaj punoj ŝajnas esti neniam malaperinta. «Le Monde diplomatique», Marto 2024.


Artverko: Ivan Ajvazovskij. — «Всемирный потоп» (Diluvo), 1864.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/2024/03/article3183.html


Tiaj sankcioj, kutimaj en la antikveco kaj en la mezepoko, estas nuntempe konsiderataj kiel barbarecaj. En Palestino, tamen, la tempo de kolektivaj punoj ŝajnas esti neniam malaperinta. «Le Monde diplomatique», Marto 2024.


Artverko: Ivan Ajvazovskij. — «Всемирный потоп» (Diluvo), 1864.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> La ribelo de la traktoroj La ribelo de la traktoroj Thu, 01 Feb 2024 12:00:00 GMT 6:06 65d77954ad39c400152a9d23 false https://eo.mondediplo.com/0000/00/article3170.html 65d77954ad39c400152a9d23 65d51e18498c29001629f76a la-ribelo-de-la-traktoroj Ĉefartikolo de Februaro 2024 full Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/0000/00/article3170.html


La komentistoj, kiuj pritraktas ĉefe la guton kiu superfluigas la vazon anstataŭ la torentojn kiuj ĝin plenigis, resumas la koleron per protesto «kontraŭ la mediaj normoj», kvazaŭ la kampuloj estus nepre indiferentaj pri la klimata krizo. Sed ĝuste tion la manifestaciantoj akuzas iom ĉie en Eŭropo: la absurdecon de sistemo kiu igas ilin kontribui al ilia propra detruado. «Le Monde diplomatique», Februaro 2024.


Artverko: George Ault. — «Bright Light at Russell's Corners » (Hela Lumilo ĉe Russell's Corners), 1946.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/0000/00/article3170.html


La komentistoj, kiuj pritraktas ĉefe la guton kiu superfluigas la vazon anstataŭ la torentojn kiuj ĝin plenigis, resumas la koleron per protesto «kontraŭ la mediaj normoj», kvazaŭ la kampuloj estus nepre indiferentaj pri la klimata krizo. Sed ĝuste tion la manifestaciantoj akuzas iom ĉie en Eŭropo: la absurdecon de sistemo kiu igas ilin kontribui al ilia propra detruado. «Le Monde diplomatique», Februaro 2024.


Artverko: George Ault. — «Bright Light at Russell's Corners » (Hela Lumilo ĉe Russell's Corners), 1946.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Se la vivoj valorus same … Se la vivoj valorus same … Mon, 01 Jan 2024 12:00:32 GMT 6:06 65d777a6cb2a260016819066 false https://eo.mondediplo.com/2024/01/article3154.html 65d777a6cb2a260016819066 65d51e18498c29001629f76a se-la-vivoj-valorus-same Ĉefartikolo de Januaro 2024 full Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/2024/01/article3154.html


El vidpunkto de la internacia juro, la situacio estas klarega: Ruslando okupas kontraŭleĝe sian ukrainan najbaron, same kiel Israelo kontraŭleĝe okupas sian palestinan najbaron. Oni devus mallaŭdi ambaŭ same. «Le Monde diplomatique», Januaro 2024.


Artverko: Paul Klee. — «Schwankendes Gleichgewicht» (Fluktanta ekvilibro), 1922.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/2024/01/article3154.html


El vidpunkto de la internacia juro, la situacio estas klarega: Ruslando okupas kontraŭleĝe sian ukrainan najbaron, same kiel Israelo kontraŭleĝe okupas sian palestinan najbaron. Oni devus mallaŭdi ambaŭ same. «Le Monde diplomatique», Januaro 2024.


Artverko: Paul Klee. — «Schwankendes Gleichgewicht» (Fluktanta ekvilibro), 1922.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Eŭropa dismembriĝo Eŭropa dismembriĝo Fri, 01 Dec 2023 12:00:50 GMT 7:34 65d68b3d42e0100016ceb022 false https://eo.mondediplo.com/2023/12/article3143.html 65d68b3d42e0100016ceb022 65d51e18498c29001629f76a europa-dismembrigho Ĉefartikolo de Decembro 2023 full Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/2023/12/article3143.html


La eŭropaj gvidantoj ripete asertas, ke ili ne volas subkoste proponi la aliĝon al la Unio. Sed, kontraste al la antaŭaj kandidatoj, Ukrainujo ne estas taksata laŭ siaj kapabloj plenumi la famajn «kriteriojn» – koncerne luktadon kontraŭ la korupto, respekton de la jurŝtato, defendon de la malplimultoj, buĝetan ekvilibron… –, sed laŭ aktualaj geopolitikaj konsideroj. «Le Monde diplomatique», Decembro 2023.


Foto: Daniel (CC BY 2.0), https://www.flickr.com/photos/57511216@N04/48105132383

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/2023/12/article3143.html


La eŭropaj gvidantoj ripete asertas, ke ili ne volas subkoste proponi la aliĝon al la Unio. Sed, kontraste al la antaŭaj kandidatoj, Ukrainujo ne estas taksata laŭ siaj kapabloj plenumi la famajn «kriteriojn» – koncerne luktadon kontraŭ la korupto, respekton de la jurŝtato, defendon de la malplimultoj, buĝetan ekvilibron… –, sed laŭ aktualaj geopolitikaj konsideroj. «Le Monde diplomatique», Decembro 2023.


Foto: Daniel (CC BY 2.0), https://www.flickr.com/photos/57511216@N04/48105132383

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Nia Diplo, senpartieca gazeto Nia Diplo, senpartieca gazeto Wed, 01 Nov 2023 12:00:00 GMT 34:24 65d5288aeed97800160b94e5 false https://eo.mondediplo.com/2023/11/article3133.html 65d5288aeed97800160b94e5 65d51e18498c29001629f76a nia-diplo-senpartieca-gazeto Ĉefartikolo de Novembro 2023 full Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/2023/11/article3133.html


De la financa frakaso de 2008 ĝis la incendio de Proksim-Oriento tra la klimata krizo kaj la invado de Ukrainio, dum la pasintaj dek kvin jaroj nia mondo trafis sinsekvon de skuoj, kiuj konfuzegas la intelektajn kaj geopolitikajn kompasojn. Ne tiun de «Le Monde diplomatique», kiu defendas, preskaŭ sola nun, senpartiecon kaj petas helpon de siaj legantoj por subteni ĝian batalon. «Le Monde diplomatique», Novembro 2023.


Artverko: Fritz Stuckenberg. — «Das Liebespaar» (La amantoparo), 1919.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]> Legu la tekston de tiu ĉi artikolo — https://eo.mondediplo.com/2023/11/article3133.html


De la financa frakaso de 2008 ĝis la incendio de Proksim-Oriento tra la klimata krizo kaj la invado de Ukrainio, dum la pasintaj dek kvin jaroj nia mondo trafis sinsekvon de skuoj, kiuj konfuzegas la intelektajn kaj geopolitikajn kompasojn. Ne tiun de «Le Monde diplomatique», kiu defendas, preskaŭ sola nun, senpartiecon kaj petas helpon de siaj legantoj por subteni ĝian batalon. «Le Monde diplomatique», Novembro 2023.


Artverko: Fritz Stuckenberg. — «Das Liebespaar» (La amantoparo), 1919.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

]]>